Aby korzystać z tej funkcji, zmień ustawienia plików cookie.
Kliknij opcję „Zezwalaj Na Wszystkie” albo włącz akceptowanie „Reklamowe Pliki Cookies”.
Kontynuując, akceptujesz naszą Politykę prywatności, która chroni Twoje dane i wyjaśnia, w jaki sposób są wykorzystywane.
Rozumiem
Używamy plików cookie, aby analizować użytkowanie strony i aby Wasze doświadczenie z korzystania z tej strony było jak najlepsze. Dowiedz się więcej o naszej Polityce plików cookie.
OK
Petycja do Izby Architektów (IARP) w sprawie wynagrodzeń w branży architektonicznej.

Petycja do Izby Architektów (IARP) w sprawie wynagrodzeń w branży architektonicznej.

3,567 podpisało. Niech będzie nas  5,000
3,567 podpisało

Zamknij

Potwierdź swój podpis

,
Kontynuując, wyrażasz zgodę na otrzymywanie e-maili od Avaaz. Nasza Polityka prywatności chroni Twoje dane i wyjaśnia, w jaki sposób są wykorzystywane. W każdej chwili możesz zrezygnować z subskrypcji.
Tę petycję utworzył/a Piotr Z.. Petycja nie musi odzwierciedlać poglądów społeczności Avaaz.
Piotr Z.
kieruje swoją petycję do:
Krajowa Rada Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowni koledzy i koleżanki architekci, drodzy studenci architektury, rozpoczynające życie zawodowe absolwenci studiów architektonicznych jak i osoby, które dopiero zamierzają studiować na tym kierunku,
 
Od lat jedną z większych bolączek naszego zawodu są zarobki. Poza nielicznymi pracowniami, w zasadzie trwa wyścig o to, kto taniej zaprojektuje budynek, aby otrzymać zlecenie. To podejście doprowadziło do licznych patologii. Małe pracownie zaniżają ceny, średnie i duże zaś nieraz nie podwyższają wynagrodzenia swoim pracownikom, pomimo ich coraz dłuższego stażu w tychże pracowniach. Studenci notorycznie nie dostają żadnego wynagrodzenia lub to wynagrodzenie jest poniżej wszelkiej godności ludzkiej. Nadgodziny dla wszystkich są niemal zawsze darmowe.

Tak, zdarzają się wyjątki - przykłady tego, że jednak „da się”. Właśnie to są „wyjątki”, a nie reguła. Niestety! Co gorsze, bardzo często złe przykłady występują w podmiotach, których architekci prowadzący lubią i potrafią na forum publicznym mówić o etyce zawodu architekta i jak to powinno się jej przestrzegać. Nie da się tego inaczej nazwać niż „hipokryzją”.

Proponujemy zatem zastosowanie pewnego rozwiązania, które istnieje w wielu krajach Unii Europejskiej, a które działa bardzo dobrze i w zasadzie nie wymaga żadnego nakładu finansowego czy czasowego ze strony IARP.

Zastosowanie publicznych umów pracowni projektowych z IARP

Należałoby stworzyć nieobowiązkową umowę, którą pracownie mogłyby dobrowolnie podpisać z IARP. Zawierałaby ona między innymi informację, że dana pracownia zobowiąże się do przestrzegania przynajmniej stawek minimalnych wynagrodzenia Izby (zarówno za projekt, jak i za wynagrodzenie pracowników). Dodatkowo pracownie miałyby zatrudniać przede wszystkim na podstawie umowy o pracę, redukując umowy cywilno-prawne do absolutnego minimum, które to minimum pracodawca byłby w stanie, w każdej chwili, przed Izbą uzasadnić. Studenci oraz świeży absolwenci mieliby w tej sprawie być szczególnie chronieni przez umowę o pracę. IARP upubliczniłaby wspomnianą listą pracowni, które taką umowę zdecydowałyby się podpisać. Dzięki temu zarówno architekci szukający pracy w pracowniach, jak i studenci architektury wiedzieliby jakie pracownie (na pewno) przestrzegają zasad etyki wynagrodzeń w naszym zawodzie. Dałoby to też do myślenia pracowniom, które zaniżają swoje wyceny do poziomu, gdzie nie stać ich na godne płace dla własnych pracowników. Mogłoby to w dłuższej perspektywie czasowej pomóc z podniesieniem dotychczasowych wycen projektów do poziomu przynajmniej „normalnego”. W tym dokumencie zawarte powinno być również to, że studenci mieliby ochronę w postaci przynajmniej zarobku przystawalnego do najniższego wynagrodzenia krajowego za dany rok. Co więcej, wszelkie nadgodziny zarówno studentów, jak i architektów miałyby podlegać pod dodatkowe wynagrodzenie za każdą dodatkową godzinę spędzoną w pracowni, poza tymi zawartymi domyślnie w umowie o pracę.

Nowe Honorarium Wynagrodzeń Architekta 2020

Oczywiście, możliwości polepszenia sytuacji rynkowej w wymienionych obszarach jest dużo więcej, natomiast powyższy przykład solucji jest w zasadzie odzwierciedleniem tego jak działa w krajach skandynawskich. Na pewno pomocą byłoby stworzenie nowego dokumentu dotyczących proponowanych stawek zawodowych, który można by opublikować w roku 2020, a który w prosty sposób określałby te wynagrodzenia. Dobrze byłoby również dodać informację na temat wynagrodzeń pracowników ze względu na np. staż pracy / doświadczenie / osiągnięcia / inne. Przykładowo, w Danii taka kolektywna umowa między pracownią architektoniczną, związkiem zawodowym architektów, projektantów (design) i inżynierów mówi o tym, jakie minimalne wynagrodzenie powinien dany architekt dostać w stosunku do stażu od momentu ukończenia studiów. Być może okazałoby się to świetnym rozwiązaniem dla wszystkich zainteresowanych stron. Czy jest to idealne rozwiązanie - być może nie, ale przynajmniej jest ono gwarantem stopniowego zwiększania wynagrodzeń dla pracowników.

Dlaczego to rozwiązanie jest proste?

Gdy pierwszy raz wspomniałem na forum publicznym o powyższej inicjatywie, spotkałem się z opinią innych architektów, którzy twierdzili, że niestety, ale na podstawie decyzji UOKiK z 2006 roku, taka praktyka nie ma prawa się odbyć. Chodzi o:
  • Decyzję nr DOK - 106/06 w sprawie uznania za praktykę ograniczającą konkurencję i naruszającą zakaz, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, zawarcia przez Izbę Architektów z siedzibą w Warszawie zakazanego prawem porozumienia ograniczającego konkurencję, polegającego na ustaleniu bezpośrednio przez Izbę Architektów z siedzibą w Warszawie warunków sprzedaży prac projektowych członków tej Izby na krajowym rynku usług architektonicznych w wyniku przyjęcia w art. 28 pkt 4 Zasad Etyki Zawodu Architekta, wprowadzonych w życie w drodze uchwały z dnia 24 listopada 2002 r. Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Izby Architektów, postanowienia zakazującego członkom tej Izby uczestnictwa w przetargach na prace projektowe, w których jedynym kryterium oceny prac jest cena;

Zatem pragnę zaznaczyć, ponownie, że wspomniane zastosowanie umów publicznych z Izbą, nie byłoby obowiązkowe. IARP nie miałby prawa narzucania takiej woli. Jedynie wprowadzi możliwość dobrowolnego podpisania umowy, której brak niczym by nie skutkował. Co więcej, powinna zostać umieszczona informacja, że może istnieć wiele powodów, dla których pracownie architektoniczne takiej umowy mogą nie chcieć podpisać. Można wymienić chociażby świeżo założone pracownie, które naturalnie będą prawdopodobnie nieco zaniżać ceny swoich usług na początku kariery, aby próbować wejść na rynek.

Na podstawie powyższego, UOKiK, ani żaden sąd nie może stwierdzić, że jest to próba ograniczania konkurencji. Nawet nowe, zaktualizowane (i dużo prostsze w treści) honorarium wynagrodzeń, z racji bycia tylko „propozycją”, nie mogłoby być traktowane jako narzędzie ograniczające konkurencję.

Po co więc podpisywać taką umowę?

Część biur na pewno się skusi na taką propozycję, z wielu powodów. Chociażby w celu promowania dobrych praktyk zawodowych. W efekcie powinno to wręcz rozpowszechnić takie podejście w coraz większej ilości pracowni, które może kiedyś przestaną proponować projekt domu katalogowego, o powierzchni 150m2, za 1500 zł.

Podsumowanie

Dzisiaj IARP ma więcej siły na zmiany, niż kiedykolwiek wcześniej. Kolejno wybierane coraz młodsze zarządy okręgowych Izb mogą dodatkowo odświeżyć renomę krajowego związku zawodowego architektów. Realizacja rozwiązania powyższego w niniejszym liście jest przede wszystkim w Państwa interesie. Co ciekawe, Izba w zasadzie nie musi poświęcać zachodu ani pieniędzy aby wprowadzić proponowane zmiany. Jest to być może idealne rozwiązanie dla wszystkich stron. W tej chwili wszystkich męczy wieloletnia stagnacja w tej sprawie. Robiąc pierwszy krok, ruszymy z miejsca. Rozpoczniemy proces zmian.

Chcąc uniknąć dalszego pogłębiania się patologii wynagrodzeń w naszej branży, uprzejmie prosimy o uwzględnienie powyższej propozycji.

Z poważaniem, podpisani pod petycją oraz
Piotr Zbierajewski
Architekt (Dania)
Członek SARP


********************************************************

Aktualizacje na temat przebiegu petycji można znaleźć na grupie na Facebooku Architecture Noobs:

https://www.facebook.com/groups/ArchitectureNoobs/

oraz kanale na YouTube:

http://youtube.com/c/pzarchitecture

********************************************************
Opublikowane: 3 kwietnia 2019 (Aktualizacja: 5 czerwca 2020)